Dijital Savunuculuk Örneği Olarak “Özgecan Yasası” Change.Org İmza Kampanyası
Melike Aktaş, Ebru Akçay

Öz

Bu çalışmada, çevrimiçi imza platformu olan Change.org’da 11 Şubat 2015’te Özgecan Aslan cinayeti sonrasında bireysel ve amatör bir girişim olarak başlatılan Özgecan Yasası imza kampanyası, dijital teknolojilerin savunuculuk çalışmalarına katkılarını gösteren başarılı bir dijital savunuculuk örneği olarak incelenmiştir. Kampanya, kaynağı olmayan ve profesyonel desteği bulunmadan başlatılan bir savunuculuk girişiminin, dijital teknolojinin sağlarlıklarından yararlanarak, farklı kamuların katılımıyla kitleselleşebileceğini ve hareketlilik yaratabileceğini göstermektedir. Vaka incelemesi yöntemi kullanılarak, çevrimiçi arşiv taraması, sosyal medya taraması ve kampanya başlatıcısı Gözde Salur’a iletilen sorulara alınan yazılı cevaplar ile elde edilen veriler, Hon’un (2015) dijital sosyal savunuculuk çalışmaları için geliştirdiği model referans alınarak, modelde belirlenen kategoriler ekseninde değerlendirilmiştir.

 

Anahtar Terimler

dijital savunuculuk; katılım; dijital medya; çevrimiçi imza kampanyası; Change.org

Kaynakça

Acuner, S. (2016). 90’lı yıllar ve resmi düzeyde kurumsallaşmanın doğuş aşamaları, Aksu Bora ve Asena Günal (Der.), içinde, 90’larda Türkiye’de feminizm (s. 125-158). İstanbul: İletişim Yayınları.

Aksu, O. (2017). Yeni toplumsal hareketler bağlamında sosyal medya kullanımı analizi: kadın dernekleri, Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3 (3), 146-159.

Bora, A. ve Günal, A. (2016). Önsöz, Aksu Bora ve Asena Günal (Der.), içinde, 90’larda Türkiye’de feminizm (s. 7-11). İstanbul: İletişim Yayınları.

Boztepe, V. (2017). Televizyon haberlerinde kadınlara yönelik şiddetin temsili: Özgecan Aslan cinayeti üzerinden bir ı̇nceleme. İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi 2017(1), 39-66.

Breuer, A. ve Farooq, B. (2012). Online political participation: slacktivism or efficiency ıncreased activism? evidence from the Brazilian Ficha Limpa campaign. Erişim: 12 Kasım 2019, https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2179035

Daymon, C. ve Holloway, I. (2002). Qualitative research methods in public relations and marketing communications. London: Routledge.

Deren, S. (2018). TBMM birleşimlerinde Özgecan Aslan cinayeti. Fe Dergi, 10 (1), 42-57.

Doan, M. A. ve Toledano, M. (2018). Beyond organization-centred public relations: collective action through a civic crowdfunding campaign. Public Relations Review, 44 (1), 37- 46.

Gürses, F. (2017). Kadın cinayetlerinin haber söylemi: Münevver Karabulut ve Özgecan Aslan haberleri üzerine eleştirel bir değerlendirme. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 72(3), 541-568.

Halupka, M. (2014). Clicktivism: a systematic heuristic. Policy and Internet, 6 (2), 115- 132.

Hon, L. (2015). Digital social advocacy in the justice for Trayvon campaign. Journal of Public Relations Research, 27 (4), 299- 321. doi: 10.1080/10627226X.2015.1027771

Işık, S. N. (2016). 1990’larda kadına yönelik aile içi şiddetle mücadele hareketi içinde oluşmuş bazı gözlem ve düşünceler, Aksu Bora ve Asena Günal (Der.), içinde, 90’larda Türkiye’de feminizm (s. 41-72). İstanbul: İletişim Yayınları.

Joyce, M. (2010). Introduction: how to think about digital activism. Mary Joyce (Der.), içinde, Digital activism decoded: the new mechanics of change (s.1- 14). New York: International Debate Education Association.

Karpf, D. (2010) Measuring the success of digital campagins. Mary Joyce (Der.), içinde, Digital activism decoded: the new mechanics of change (s.151-164). New York: International Debate Education Association.

Kavada, A. (2010). Activism transforms digital: the social movement perspective. Mary Joyce (Der.), içinde, Digital activism decoded: the new mechanics of change (s. 101-118). New York: International Debate Education Association.

Sancar, S. (2011). Türkiye’de kadın hareketinin politiği: tarihsel bağlam, politik gündem ve özgünlükler, Serpil Sancar (Der.), içinde Birkaç arpa boyu: 21. yüzyıla girerken Türkiye’de feminist çalışmalar /Prof. Dr. Nermin Abadan Unat’a armağan (s.53-109). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları. Erişim: 02.11.2019, http://kasaum.ankara.edu.tr/files/2013/09/Serpil-Sancar-T%C3%BCrkiye%E2%80%99de-Kad%C4%B1n-Hareketinin-Politi%C4%9Fi.pdf

Sarıtaş, E. (2015). Özgecan Aslan eylemleri ve feminist hareket üzerine düşündürdükleri. Mülkiye Dergisi, 39(2), 273-281.

Shirky, C. (2008). Here comes everybody: the power of organizing without organizations. New York: Penguin Press.

Taştan, C. ve Küçüker Yıldız, A. (2019). Dünya ve Türkiye'de kadın cinayetleri 2016-2017-2018 verileri ve analizler. Ankara: Polis Akademisi Yayınları. Erişim: 02.11.2019, https://www.pa.edu.tr/Upload/editor/files/Kadin_Cinayetleri_Rapor.pdf

Tekeli, Ş. (2011). 1980’ler Türkiye’sinde kadınlar, Şirin Tekeli (Der.), içinde, 1980’ler Türkiyesi’nde Kadın Bakış Açısından Kadınlar (s. 5- 46). İstanbul: İletişim Yayınları.

Timisi, N. ve Ağduk Gevrek, M. (2016). 1980’ler Türkiye’sinde feminist hareket: Ankara çevresi, Aksu Bora ve Asena Günal (Der.), içinde, 90’larda Türkiye’de feminizm (s. 19-39). İstanbul: İletişim Yayınları.

Yıldız Tahincioğlu, A. N. (2013). Türkiye basınında namusun halleri. Kültür ve İletişim, 16 (1): 73-104.

Yıldız Tahincioğlu, N. (2015). Sola kadın eli değince: Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, Aksu Bora (Der.), içinde, İradenin iyimserliği:2000’lerde Türkiye’de kadınlar (s.311-345). Ankara: Ayizi Yayınları.

Yin, R. K. (2009). Case study resarch: design and methods (4th ed.). California: Sage Publications.

Çevrimiçi Kaynaklar

Acılı aileden “Özgecan Yasası” talebi (12 Haziran 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, ahttp://www.radikal.com.tr/mersin-haber/acili-aileden-ozgecan-yasasi-talebi-1378097/

Arman, A. (24 Mayıs 2015). Çıksın artık şu Özgecan Yasası!. Hürriyet. Erişim: 14 Aralık 2018, http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/ayse-arman/ciksin-artik-su-ozgecan-yasasi-29081264

Aylin Nazlıaka'dan da Özgecan yasası teklifi (5 Temmuz 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/haberler/2265/aylin-nazliakadan-da-ozgecan-yasasi-teklifi

Basına ve kamuoyuna duyurumuzdur (11 Ocak 2016). Erişim: 12 Kasım 2019, https://www.ceid.info.tr/haberler/

Bir yıldır bekliyoruz başbakanım (11 Şubat 2016). Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.change.org/p/kadına-karşı-işlenen-suçlarda-erkeklere-verilen-iyi-hal-indirimi-kalksın-yasalar-kadınları-korusun-tbmmresmi-eminebulut-ölmekistemiyorum/u/15410646

Change.org etki raporu 2018 (t.y.) Erişim: 10 Ağustos 2019, https://static.change.org/brand-pages/impact/reports/2019/change.org_Impact_Report_turkish_july19.pdf

Change.org Türkiye (23 Mayıs 2015a). Mert Fırat çok pişman. [Video]. Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.youtube.com/watch?v=tKNbbGUxZwY

Change.org Türkiye (26 Mayıs 2015b). ÖzgecanYasası kampanyasında CHP’den ilk yanıt Dr. Aytun Çıray ve eşi Selmin Çıray’dan. [Video]. Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.youtube.com/watch?v=ZkgD6M16TaM

CHP de 1 milyon 125 bin kişiyi duydu ve “Özgecan Yasası” için söz verdi (4 Haziran 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.cnnturk.com/turkiye/chp-de-1-milyon-125-bin-kisiyi-duydu-ve-ozgecan-yasasi-icin-soz-verdi

CHP'den "Özgecan yasası" teklifi (3 Temmuz 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/haberler/2261/chpden-ozgecan-yasasi-teklifi

CHP'nin 'Özgecan Yasası' teklifi iade edildi (2 Mart 2016). Erişim: 14 Aralık 2018, http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/siyaset/490942/CHP_nin__Ozgecan_Yasasi__teklifi_iade_edildi.html

Clicktivism. (t.y.). Oxford Dictionary. Erişim: https://www.lexico.com/en/definition/clicktivism

Edwards, F., Howard, P. N. ve Joyce, M. (2013). Dijital activism and non-violent conflict. Erişim: 15 Ağustos 2019, https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2595115

Eskişehir’de kadınlar ‘Özgecan Yasası’ için yürüdü (20 Ağustos 2015). Erişim: 12 Kasım 2019, http://www.radikal.com.tr/turkiye/eskisehirde-kadinlar-ozgecan-yasasi-icin-yurudu-1419152/

Gözde Salur’un başlattığı imza kampanyasına destek veriyoruz! ÖzgecanYasası (t.y.) Erişim: 12 Kasım 2019, http://erktolia.org/ozgecan/

İyi hal indirimi kaldırılmasın cinsiyetçi olmadan uygulansın (14 Kasım 2015). Erişim: 12 Kasım 2019, http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/yazi_dizileri/418829/iyi_hal_indirimi_kaldirilmasin_cinsiyetci_olmadan_uygulansin.html

Kadın cinayetleri (t.y.) Erişim: 15 Ağustos 2019, http://kadincinayetleri.org/

Kadın cinayetleri 14 kat arttı (15 Eylül 2011). Erişim: 2 Kasım 2019, http://bianet.org/bianet/kadin/132742-kadin-cinayetleri-14-kat-artti

Kadın cinayetlerinde indirimlerin uygulanmaması için basın toplantısında buluştuk (20 Kasım 2015). Erişim: 12 Kasım 2019, http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/haberler/2469/kadin-cinayetlerinde-indirimlerin-uygulanmamasi-icin-basin-toplantisinda-bulustuk

Kamuoyuna Duyuru (t.y.). Erişim: 12 Kasım 2019, http://kadem.org.tr/tag/ozgecan-yasasi/

Karataş, B. (25 Kasım 2015). Bize bir yasa lazım ama bu isimle değil: Özgecan Yasası’ ne demek? Diken. Erişim: 12 Kasım 2019, http://www.diken.com.tr/bize-bir-yasa-lazim-ama-bu-isimle-degil-ozgecan-yasasi-ne-demek/

Kenan Doğulu’dan mesaj var (2 Temmuz 2015). Erişim: 12 Kasım 2019, https://www.sabah.com.tr/magazin/2015/07/02/kenan-doguludan-mesaj-var

Kocasu, A. N. (20 Kasım 2015). Felis Ödülleri sahiplerini buldu. Mediacat. Erişim: 14 Aralık 2018, https://mediacat.com/felis-odulleri-2015-tum-kazananlar/

Meclis'e “Özgecan Aslan yasası” sunuldu (11 Şubat 2016). Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.cnnturk.com/turkiye/meclise-ozgecan-aslan-yasasi-sunuldu

Mert Fırat’tan ÖzgecanYasası’na destek videosu (25 Mayıs 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.evrensel.net/haber/113613/mert-firattan-ozgecanyasasina-destek-videosu

Özgecan Aslan'ın katillerine ağırlaştırılmış müebbet (3 Aralık 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, https://bianet.org/bianet/kadin/169837-ozgecan-aslan-in-katillerine-agirlastirilmis-muebbet

Özgecan yasası mecliste (7 Temmuz 2015). Erişim: 14 Aralık 2018, http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/haberler/2267/ozgecan-yasasi-mecliste

Özgecan Yasası'ndaki değişikliğe destek için kadın siyasilere mektup (19 Şubat 2016). Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.haberler.com/ozgecan-yasasi-ndaki-degisiklige-destek-icin-kadin-8176590-haberi/

Poyraz Doğan, Y. (t.y.). Değişim istiyoruz, TBMM duyuyor mu. Erişim: 10 Ağustos 2019, http://platform24.org/soylesiler/1429/degisim-istiyoruz--tbmm-duyuyor-mu

Suren, A. [anilsuren]. (25 Mayıs 2015). Sirma Suren CNN Turk’te. [Video]. Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.youtube.com/watch?v=bLIQGJw58J4

Tayla, L. (29 Ekim 2015). “Change.org gerçekten değişiyor”m [Video]. Erişim: 11 Ağustos 2019, https://www.youtube.com/watch?v=qbsKbchtdgw

The six people you've never heard of who changed the world in 2015 (31 Aralık 2015) Erişim: 14 Aralık 2018, https://www.independent.co.uk/voices/the-six-people-youve-never-heard-of-who-changed-the-world-in-2015-a6792246.html

Yakın, M. (6 Mart 2015). Gözde Salur, kadına yönelik şiddetin durdurulması için 1 milyon imza topladı. Peki sonra?. T24. Erişim: 14 Aralık 2018, http://t24.com.tr/yazarlar/mehmet-yakin/gozde-salur-kadina-yonelik-siddetin-durdurulmasi-icin-1-milyon-imza-topladi-peki-sonra,11417

-2012 kadın cinayeti gerçekleri (9 Ağustos 2013). Erişim: 2 Kasım 2019, http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/veriler/273/2008-2012-kadin-cinayeti-gercekleri